การสะกดรอยตามด้วย AirTag คืออะไร และจะป้องกันตนเองได้อย่างไร

ในยุคของ “อุปกรณ์อัจฉริยะ(หน้าต่างใหม่)” ที่มักทำหน้าที่เป็น อุปกรณ์สปาย ไปด้วยในตัว AirTag คือเครื่องมือติดตามที่เปิดเผยการทำงานอย่างตรงไปตรงมา และมีความสำคัญอย่างยิ่งในการช่วยค้นหารายการที่สูญหาย (ซึ่งใครก็ตามที่เคยทำกุญแจรถหายสามารถยืนยันได้) อย่างไรก็ตาม ดังที่การฟ้องร้องแบบกลุ่ม(หน้าต่างใหม่)เมื่อเร็วๆ นี้ต่อ Apple โดยอ้างว่า AirTag ได้กลายเป็น “อาวุธที่ผู้สะกดรอยตามและผู้ล่วงละเมิดเลือกใช้” ได้แสดงให้เห็นว่า ความสะดวกสบายที่ AirTag มอบให้นั้นมาพร้อมกับความกังวลด้านความเป็นส่วนตัวที่ร้ายแรงจากการนำไปใช้ในทางที่ผิด

ในโพสต์บล็อกนี้ จะพาไปสำรวจปรากฏการณ์การสะกดรอยตามด้วย AirTag เจาะลึกการทำงานของ AirTag และแนะนำวิธีป้องกันตนเองจากการสะกดรอยตามทางไซเบอร์รูปแบบใหม่ที่ไม่พึงประสงค์นี้

• AirTag คืออะไร?
• AirTag ทำงานอย่างไร?
• การสะกดรอยตามด้วย AirTag คืออะไร?
• จะทราบได้อย่างไรว่ากำลังถูกสะกดรอยตามด้วย AirTag?
• สิ่งที่ควรทำหากตรวจพบ AirTag ที่ ‘สูญหาย’ อยู่ใกล้ตัว
• สรุปส่งท้าย
• คำถามที่พบบ่อย

AirTag คืออะไร?

Apple AirTag คืออุปกรณ์ขนาดเล็กที่ออกแบบมาเพื่อช่วยระบุตำแหน่งของรายการที่สูญหายโดยใช้เครือข่าย Find My ของ Apple ทั้งนี้ AirTag จะไม่ได้เชื่อมต่อกับอินเทอร์เน็ตโดยตรง แต่จะส่งสัญญาณ Bluetooth ที่ปลอดภัยซึ่งอุปกรณ์ Apple ที่อยู่ใกล้เคียงสามารถตรวจจับได้

หากอุปกรณ์ถูกทำเครื่องหมายว่าสูญหาย (ถูกตั้งค่าเป็นโหมดสูญหายโดยเจ้าของ) อุปกรณ์ Apple ใดๆ ที่ตรวจพบ (รวมถึงอุปกรณ์ของคนแปลกหน้าที่บังเอิญอยู่ใกล้กับตำแหน่งของ AirTag ที่สูญหาย) จะรายงานตำแหน่งของ AirTag ไปยังเจ้าของ ซึ่งจะสามารถดูตำแหน่งบนแผนที่ในแอป Find My ได้

AirTag ทำงานอย่างไร?

AirTag ทำงานโดยใช้การผสมผสานระหว่าง Bluetooth, เครือข่าย Find My ของ Apple และเทคโนโลยี Ultra Wideband และนี่คือคำอธิบายขั้นตอนการทำงานทีละขั้นตอน:

• Bluetooth: AirTag แต่ละเครื่องจะส่งสัญญาณ Bluetooth ที่ปลอดภัยซึ่งอุปกรณ์ที่อยู่ใกล้เคียงในเครือข่าย Find My สามารถตรวจจับได้ โดยที่ตัว AirTag เองไม่ได้เชื่อมต่อกับอินเทอร์เน็ต
• เครือข่าย Find My: เมื่ออุปกรณ์ตรวจพบสัญญาณ Bluetooth ของ AirTag อุปกรณ์จะใช้การเชื่อมต่ออินเทอร์เน็ตของตนเองเพื่ออัปโหลดตำแหน่งของ AirTag ไปยังเครือข่าย Find My ของ Apple กระบวนการนี้จะทำโดยไม่เปิดเผยตัวตนและเป็นส่วนตัว โดยไม่มีใคร (แม้กระทั่งเจ้าของอุปกรณ์ที่ตรวจพบ AirTag) สามารถดูได้ว่าตรวจพบ AirTag เครื่องใดหรือเป็นของใคร
• เทคโนโลยี Ultra Wideband: เพื่อการค้นหาที่แม่นยำ AirTag จะใช้ชิป U1 ของ Apple ร่วมกับเทคโนโลยี Ultra Wideband ซึ่งมีอยู่ใน iPhone รุ่นใหม่ๆ (iPhone 11 และใหม่กว่า) ช่วยให้สามารถดูทิศทางไปยัง AirTag ได้แม่นยำยิ่งขึ้นแบบเรียลไทม์ โดยใช้ข้อมูลป้อนเข้าจากกล้อง, ARKit, มาตรวัดความเร่ง และไจโรสโคป เพื่อนำทางไปยัง AirTag ด้วยการผสมผสานระหว่างเสียง การสั่น และข้อเสนอแนะด้วยภาพ
• โหมดสูญหาย: หากทำรายการที่มี AirTag ติดอยู่สูญหาย สามารถตั้งค่า AirTag ให้อยู่ในโหมดสูญหายผ่านแอป Find My ได้ และหากอุปกรณ์ Apple เครื่องอื่นตรวจพบ AirTag ที่สูญหาย จะได้รับการแจ้งเตือนตำแหน่งโดยอัตโนมัติ

หากมีผู้พบ AirTag ที่สูญหาย สามารถแตะที่ AirTag โดยใช้อุปกรณ์ที่รองรับ NFC เพื่อดูหน้าเว็บที่แสดงหมายเลขโทรศัพท์ติดต่อที่ระบุไว้

อุปกรณ์อื่นที่ไม่ใช่อุปกรณ์ของตนเองจะไม่สามารถตรวจจับ AirTag ได้ เว้นแต่จะถูกตั้งค่าให้อยู่ใน โหมดสูญหาย ข้อจำกัดสำคัญของ AirTag คือคุณสมบัติส่วนใหญ่ รวมถึงความสามารถในการตั้งค่า จะเข้าถึงได้ผ่านอุปกรณ์ Apple เท่านั้น

การสะกดรอยตามด้วย AirTag คืออะไร?

การสะกดรอยตามด้วย AirTag หมายถึงการนำ AirTag ไปใช้ในทางที่ผิดเพื่อแอบติดตามบุคคลอื่นโดยไม่ได้รับความยินยอม ซึ่งรวมถึงการนำ AirTag ไปใส่ไว้กับตัวบุคคล สิ่งของ หรือยานพาหนะ ช่วยให้ผู้สะกดรอยตามสามารถตรวจสอบตำแหน่งผ่านเครือข่าย Find My ได้ การติดตามประเภทนี้อาจเป็นการละเมิดความเป็นส่วนตัวอย่างร้ายแรง และถือเป็นการคุกคามหรือสะกดรอยตามรูปแบบหนึ่ง

นับตั้งแต่มีการเปิดตัว AirTag รุ่นแรก ก็มี รายงานอย่างต่อเนื่อง(หน้าต่างใหม่) เกี่ยวกับการนำไปใช้ในทางที่ผิดเพื่อเป็นเครื่องมือสะกดรอยตาม รวมถึงการใช้งานใน คดีฆาตกรรม(หน้าต่างใหม่) อีกด้วย

จะทราบได้อย่างไรว่ากำลังถูกสะกดรอยตามด้วย AirTag?

เพื่อตอบสนองต่อข้อวิพากษ์วิจารณ์เหล่านี้ Apple จึงได้ใส่คุณสมบัติด้านความปลอดภัยบางประการลงใน AirTag เพื่อป้องกันการติดตามด้วย AirTag ที่ไม่ถูกต้องตามกฎหมาย นอกจากนี้ยังมีมาตรการที่สามารถทำได้เพื่อป้องกันตนเองอีกด้วย

รับการแจ้งเตือนอัตโนมัติบนสมาร์ทโฟ

หากใช้สมาร์ทโฟน ตัวเครื่องจะสแกนหา AirTag ที่ไม่รู้จักโดยอัตโนมัติเป็นระยะ หากตรวจพบ AirTag ที่ไม่รู้จัก (ไม่ได้เชื่อมต่อกับ Apple ID) ซึ่งอยู่นอกระยะการเชื่อมต่อของอุปกรณ์ที่เป็นเจ้าของ และดูเหมือนว่าจะเคลื่อนที่ไปพร้อมกัน ก็จะได้รับการแจ้งเตือน “ตรวจพบ AirTag ใกล้ตัว” บนโทรศัพท์

คุณสมบัตินี้เปิดใช้งานตามค่าเริ่มต้น หากต้องการเปิดใช้งานการแจ้งเตือนการติดตามด้วยตนเอง โปรดตรวจสอบว่าได้เปิดบริการตำแหน่งที่ตั้ง, Find My iPhone, ตำแหน่งที่ตั้งสำคัญ และ Bluetooth ไว้แล้วทั้งหมด (คำแนะนำเกี่ยวกับวิธีเปิดใช้งานการตั้งค่าทั้งหมดนี้(หน้าต่างใหม่)) และปิดโหมดเครื่องบินเรียบร้อยแล้ว

จากนั้นเปิดแอป Find My ไปที่แท็บ ฉัน → กำหนดค่าการแจ้งเตือนการติดตามเอง → สลับสวิตช์ อนุญาตการแจ้งเตือน เพื่อ เปิด

จนกระทั่งเมื่อไม่นานมานี้ มีเพียงอุปกรณ์ Apple ที่ใช้ iOS หรือ iPadOS 14.5 ขึ้นไปเท่านั้นที่ได้รับประโยชน์จากการป้องกันนี้ อย่างไรก็ตาม Google (โดยความร่วมมือกับ Apple) ได้เปิดตัว การแจ้งเตือนตัวติดตามที่ไม่รู้จักบนอุปกรณ์ Android 6 ขึ้นไปทั้งหมด ซึ่งใช้ประโยชน์จากเครือข่าย Find My Device

คุณสมบัตินี้ทำงานคล้ายกับการแจ้งเตือนการติดตาม บน iPhone แต่ การแจ้งเตือนตัวติดตามที่ไม่รู้จักจะแจ้งเตือนเกี่ยวกับอุปกรณ์ติดตามทุกประเภทในที่สุด รวมถึง Tile Tracker และ Samsung SmartTag อย่างไรก็ตาม ในขณะที่เขียนบทความนี้ ระบบยังรองรับเฉพาะการตรวจจับ Apple AirTag เท่านั้น

บนอุปกรณ์ Android ส่วนใหญ่ คุณสมบัติตี้จะเปิดใช้งานตามค่าเริ่มต้น หากต้องการเปิดใช้งานด้วยตนเอง ให้เปิดแอป การตั้งค่า ไปที่ ความปลอดภัยและเหตุฉุกเฉิน → การแจ้งเตือนตัวติดตามที่ไม่รู้จัก และสลับสวิตช์ อนุญาตการแจ้งเตือน เพื่อ เปิด (รายละเอียดอาจแตกต่างกันเล็กน้อยขึ้นอยู่กับเวอร์ชันของ Android)

การแจ้งเตือนด้วยเสียงอัตโนมัติ

หลังจากอยู่นอกระยะ Bluetooth ของอุปกรณ์ที่เป็นของผู้ลงทะเบียนเป็นเวลา 4 ถึง 12 ชั่วโมง AirTag จะส่งเสียงบี๊บเมื่อมีการเคลื่อนย้าย ซึ่งออกแบบมาเพื่อเตือนใครก็ตามที่ไม่ได้ใช้สมาร์ทโฟนว่ากำลังถูกสะกดรอยตาม

น่าเสียดายที่แม้ว่า Apple จะพยายามเพิ่มระดับเสียงบี๊บเหล่านี้แล้ว แต่เสียงนี้ก็ยังไม่ดังมากนัก และจะเล่นเพียงครั้งเดียวในแต่ละครั้งที่มีการเคลื่อนย้าย AirTag จึงทำให้พลาดได้ง่าย (โดยเฉพาะอย่างยิ่งหากติดแท็กไว้กับรถแทนที่จะเป็นตัวบุคคล)

สแกนหาตัวติดตามด้วยตนเองโดยใช้สมาร์ทโฟน

อุปกรณ์ทั้ง iOS, iPadOS และ Android (ในปัจจุบัน) สามารถสแกนหา AirTag ที่ “สูญหาย” ในเชิงรุกภายในระยะ Bluetooth ได้ (ประมาณ 15 เมตร/50 ฟุต)

บน iPhone หรือ iPad ให้เปิดแอป Find My และไปที่แท็บ รายการ หากเห็นข้อความ ตรวจพบรายการที่อยู่กับคุณ หรือ รายการที่สามารถติดตามฉันได้ ให้แตะข้อความดังกล่าวและปฏิบัติตามคำแนะนำเพื่อระบุตำแหน่งของรายการ หากไม่เห็นข้อความ แสดงว่าตรวจไม่พบ AirTag

บน Android ให้เปิดแอป การตั้งค่า ไปที่ ความปลอดภัยและเหตุฉุกเฉิน → การแจ้งเตือนตัวติดตามที่ไม่รู้จัก และแตะ สแกนเลย หากตรวจพบตัวติดตาม ให้ปฏิบัติตามคำแนะนำที่ให้ไว้เพื่อระบุตำแหน่งที่แน่นอน

โปรดทราบว่าแม้จะมีแอปตรวจจับตัวติดตามของบุคคลที่สามอยู่มากมาย แต่การเปิดตัวระบบตรวจจับตัวติดตามโดย Android เอง (ซึ่ง Apple ได้ร่วมมือกับ Google ในการพัฒนาขึ้นมา) ทำให้แอปเหล่านี้ (ซึ่งมักจะเชื่อถือไม่ได้อยู่แล้ว) ล้าสมัยไป

ตรวจค้นหา AirTag ด้วยตนเอง

หากมีเหตุผลให้ต้องกังวลเป็นพิเศษเกี่ยวกับการถูกสะกดรอยตามด้วย AirTag ควรหมั่นตรวจค้นเสื้อผ้า (รวมถึงกระเป๋าเสื้อและกระเป๋ากางเกง) ด้วยตนเองเป็นประจำ เช่นเดียวกับกระเป๋าเดินทาง รถยนต์ และสิ่งของส่วนตัวอื่นๆ ที่พกติดตัวไปด้วย (เช่น เป้สะพายหลังหรือกระเป๋าถือ)

สิ่งที่ควรทำหากตรวจพบ AirTag ที่ ‘สูญหาย’ อยู่ใกล้ตัว

สิ่งแรกที่ต้องสังเกตคือผลการตรวจจับที่ผิดพลาดนั้นค่อนข้างเกิดขึ้นได้บ่อย หากอยู่ในพื้นที่สาธารณะ AirTag ดังกล่าวอาจเพียงแค่พลัดหลงจากเจ้าของหรือถูกขโมยมา (แม้จะไม่ใช่เรื่องดี แต่ตัวติดตามที่ถูกขโมยมาก็ไม่ได้เป็นอันตรายต่อตนเอง) ดังนั้น โปรดตั้งสติและค้นหาตำแหน่งของตัวเครื่อง หรือย้ายไปยังตำแหน่งอื่นแล้วลองตรวจหา AirTag อีกครั้งเพื่อดูว่ามีการเคลื่อนที่ไปพร้อมกันหรือไม่

หากตรวจพบ AirTag ด้วย iPhone แผนที่จะเปิดขึ้นเพื่อแสดง ตำแหน่งโดยประมาณและระยะเวลาที่ตรวจพบอยู่ใกล้ตัว นอกจากนี้จะมีตัวเลือกให้แตะ เล่นเสียง ซึ่งจะสั่งให้ AirTag ส่งเสียงบี๊บเพื่อช่วยให้ค้นหาได้ง่ายขึ้น และจะมีตัวเลือกในการปิดใช้งานตัวติดตามได้ทันทีอีกด้วย

สำหรับ Android จะไม่มีตัวเลือกแผนที่หรือความสามารถในการปิดใช้งาน AirTag จากระยะไกล แต่สามารถแตะ เล่นเสียง เพื่อช่วยให้ค้นหาได้ง่ายขึ้น

เมื่อระบุตำแหน่งของ AirTag ได้แล้ว ให้แตะด้วยอุปกรณ์ที่เปิดใช้งาน NFC เครื่องใดก็ได้ ซึ่งจะเป็นการเปิดหน้าเว็บที่แสดงหมายเลขซีเรียลของอุปกรณ์และคำแนะนำวิธีปิดใช้งาน ตามที่ระบุไว้แล้ว สามารถทำสิ่งนี้ได้โดยอัตโนมัติด้วย iPhone วิธีแก้ไขปัญหาที่มีประสิทธิภาพมากกว่าและทำได้ทุกคนคือการถอดแบตเตอรี่ออก โดยมีวิธีดังนี้:

• ค้นหารอยบุ๋มเล็กๆ ที่ด้านหลังของ AirTag แล้วกดลง
• หมุนฝาครอบทวนเข็มนาฬิกาจนสุด (ให้ตรงกับตำแหน่งที่ทำเครื่องหมายไว้)
• ถอดฝาครอบออกแล้วนำแบตเตอรี่ออกมา

หากเชื่อว่ามีผู้ใช้ AirTag เพื่อสะกดรอยตามโดยเจตนาร้าย ควรติดต่อตำรวจ หมายเลขซีเรียลของอุปกรณ์ (ดูด้านบน) จะช่วยเจ้าหน้าที่ในการสืบสวนได้

บทสรุป

การสะกดรอยตามด้วย AirTag โดยไม่พึงประสงค์เป็นปัญหาที่เกิดขึ้นจริงและกำลังเพิ่มมากขึ้น นอกเหนือจากเหยื่อของการล่วงละเมิดในครอบครัวหรือผู้ล่าทางเพศ (ซึ่งมักเป็นผู้หญิง(หน้าต่างใหม่)) แล้ว นักการเมือง นักข่าว นักเคลื่อนไหว ผู้นำธุรกิจ และนักวิทยาศาสตร์ ล้วนตกเป็นเป้าหมายที่มีมูลค่าสูงสำหรับการสะกดรอยตามทางไซเบอร์ในรูปแบบใหม่นี้

Apple ได้จัดเตรียมเครื่องมือให้กับเจ้าของ iPhone มาโดยตลอดเพื่อช่วยป้องกันการใช้ AirTag ในทางที่ผิด (แม้ว่าจะถูกบังคับให้ปรับปรุงสิ่งเหล่านี้เพื่อตอบสนองต่อปริมาณการรายงานการใช้งานในทางที่ผิดจำนวนมากก็ตาม) แต่มีผู้ใช้สมาร์ทโฟนทั่วโลกเพียงประมาณ 17% เท่านั้นที่ใช้ iPhone(หน้าต่างใหม่)

ความร่วมมือล่าสุดของ Apple กับ Google ในการให้การคุ้มครองแก่ผู้ใช้ Android อย่างน้อยก็บางส่วนจากภัยคุกคามของ AirTag จึงถือเป็นความเคลื่อนไหวที่น่ายินดีอย่างยิ่ง แต่น่าเสียดายที่สิ่งนี้ยังคงทำให้ผู้ที่ไม่ได้ใช้สมาร์ทโฟนกว่าพันล้านคนทั่วโลกต้องเผชิญกับความเสี่ยงจากการสะกดรอยตามด้วย AirTag

ที่ Proton เราเชื่อว่าความเป็นส่วนตัวควรเป็นค่าเริ่มต้นสำหรับทุกคน นี่คือเหตุผลที่นำเสนอแผนบริการฟรีสำหรับผลิตภัณฑ์ทั้งหมด เพื่อเสริมศักยภาพให้กับผู้ที่ต้องการความเป็นส่วนตัวมากที่สุด นอกจากนี้ยังมุ่งมั่นที่จะออกมาเรียกร้องต่อบริษัทเทคโนโลยีรายใหญ่ (Big Tech) เมื่อบริษัทเหล่านั้นให้ความสำคัญกับผลกำไรมากกว่าประโยชน์สูงสุดของลูกค้าและสังคมในวงกว้าง (โดยเฉพาะกลุ่มเปราะบางที่สุด)

ด้วยบัญชี Proton VPN ฟรี จะสามารถเอาชนะการเซ็นเซอร์ ซ่อนที่อยู่ IP จากเว็บไซต์ที่เข้าชม และป้องกันไม่ให้ ISP (และรวมถึงรัฐบาล) ทราบถึงกิจกรรมที่ทำทางออนไลน์ได้

คำถามที่พบบ่อย